De flex-bv: kansen en risico’s bij het financieren van een overname
Sinds de introductie van de Flex-BV in 2012 is het voor besloten vennootschappen gemakkelijker geworden om flexibel om te gaan met kapitaal en financiering. Deze versoepelde regels hebben de bedrijfsovernamepraktijk aanzienlijk beïnvloed, met name waar het gaat om de financiering van de overname van een BV. Hoewel de Flex-BV meer mogelijkheden biedt, schuilen er ook potentiële valkuilen in, vooral op het gebied van bestuurdersaansprakelijkheid. Laten we dieper ingaan op de huidige stand van zaken in 2026.
Hoe de flex-bv overnamefinanciering verandert
Stel, je bent van plan de aandelen van een bestaande BV over te nemen. Vaak richt je hiervoor een nieuwe BV op (de ‘Koper’) die de aandelen van de doelonderneming (‘Onderneming’) verwerft. Je wordt zelf, direct of indirect, bestuurder van deze overgenomen Onderneming. Voor de financiering van de koopsom klop je aan bij een bank.
De bank wil uiteraard zekerheid voor de terugbetaling van de lening. Vóór de Flex-BV was het lastiger om de Onderneming zelf zekerheden te laten verstrekken als dit direct verband hield met de verkrijging van haar eigen aandelenkapitaal. Dit betekende bijvoorbeeld dat een pandrecht op de activa van de Onderneming vaak niet mogelijk was. De constructie was dan dat de bank geld uitleende aan de Onderneming, die het vervolgens doorleende aan de Koper. Dit kon echter maar tot het bedrag van de vrij uitkeerbare reserves van de Onderneming.
Met de Flex-BV is dit landschap veranderd. De Onderneming mag nu zowel zekerheden verstrekken ten behoeve van de verkrijging van haar eigen aandelen als leningen verstrekken die de vrij uitkeerbare reserves overschrijden. Dit biedt banken meer mogelijkheden om de financiering van een overname rond te krijgen, aangezien er meer zekerheden vanuit de Onderneming zelf kunnen worden geboden.
De keerzijde van flexibiliteit: verhoogde druk en risico’s
Hoewel de Flex-BV de financierbaarheid verbetert, brengt het ook risico’s met zich mee, met name voor jou als bestuurder. Banken kunnen de druk opvoeren om een zo groot mogelijk deel van de koopsom via de Onderneming te financieren, of om deze meer zekerheden te laten verstrekken. Dit kan leiden tot een situatie waarin de aflossingsdruk op de Onderneming zo hoog wordt dat er onvoldoende middelen overblijven om andere crediteuren te voldoen, mocht het economisch minder gaan.
Wanneer loop je als bestuurder risico op aansprakelijkheid?
In uitzonderlijke gevallen kunnen crediteuren jou als bestuurder persoonlijk aansprakelijk stellen. Volgens de Nederlandse jurisprudentie mag een bestuurder weliswaar zakelijke risico’s nemen, maar er zijn grenzen. Je bent aansprakelijk als je bij het aangaan van een schuld wist, of redelijkerwijs behoorde te voorzien, dat de Onderneming daardoor binnen een jaar haar opeisbare schulden niet meer zou kunnen betalen.
Deze norm is met de Flex-BV expliciet in de wet opgenomen voor dividenduitkeringen. Hoewel de wetgeving niet expliciet alle scenario’s rondom overnamefinanciering dekt, wordt aangenomen dat de algemene norm voor bestuurdersaansprakelijkheid hier leidend blijft. De vraag is dan ook hoe ver je als kopende partij en bestuurder kunt gaan in het accepteren van risicovolle financieringsconstructies via de Onderneming, voordat je redelijkerwijs had moeten voorzien dat de Onderneming in betalingsproblemen zou komen.
Praktische adviezen voor ondernemers in 2026
Gezien de potentiële risico’s, is het verstandig om uiterst voorzichtig te zijn met de financiering en zekerheden die via de Onderneming lopen. Beperk deze waar mogelijk en probeer te voorkomen dat de vrij uitkeerbare reserves van de Onderneming structureel worden overschreden, zelfs als dit wettelijk is toegestaan. Een solide financiële basis voor de Onderneming is cruciaal voor de lange termijn en beschermt je tegen onnodige aansprakelijkheidsrisico’s.
Het is raadzaam om bij complexe overnamefinancieringen altijd onafhankelijk advies in te winnen van een specialist in fusies en overnames, en een jurist gespecialiseerd in ondernemingsrecht. Zij kunnen je helpen de risico’s in kaart te brengen en een financieringsstructuur op te zetten die zowel haalbaar als juridisch verantwoord is.
