Orde op zaken stellen voor een succesvolle start in 2027
De laatste weken van het jaar zijn voor veel ondernemers hectisch. Projecten moeten worden afgerond, facturen verstuurd en klanten bedankt. Maar juist in deze periode is het essentieel om even stil te staan en je bedrijfsvoering kritisch onder de loep te nemen. Door nu de puntjes op de i te zetten, leg je een ijzersterke basis voor een succesvol 2027.
Deze complete checklist helpt je om je administratie, personeelsbeleid en financiën op orde te krijgen vóór de jaarwisseling. Zo voorkom je onaangename verrassingen en ben je klaar voor de kansen die het nieuwe jaar biedt.
Administratie en financiën: de basis op orde brengen
Een opgeruimde administratie is het halve werk. Neem de tijd om alle facturen, bonnetjes, offertes en banktransacties van 2026 te controleren en te verwerken. Ontbrekende stukken vraag je direct op. Zo weet je zeker dat je administratie compleet is en voorkom je stress bij de jaarafsluiting.
Bewaartermijnen en archivering
De Belastingdienst hanteert een bewaartermijn van 7 jaar voor de meeste administratie. Dit betekent dat je alle documenten uit 2019 eind 2026 veilig kunt vernietigen. Denk hierbij aan zorgvuldige vernietiging om persoonsgegevens en klantdata te beschermen. Voor vastgoedgerelateerde documenten geldt een langere bewaartermijn van 10 jaar, dus die bewaar je nog even.
Conceptjaarrekening en fiscale optimalisatie
Heb je een boekhouder of accountant? Plan dan tijdig een bespreking voor een conceptjaarrekening. Vaak zijn er nog mogelijkheden om fiscale voordelen te benutten, zoals aftrekposten of het vormen van een voorziening, die je winst kunnen verlagen en daarmee je belastingdruk.
Boekjaar wijzigen?
Overweeg je om per 1 januari 2027 het boekjaar van je onderneming te wijzigen? Dit besluit moet je vóór het einde van 2026 vastleggen. Hoewel de meeste ondernemers het kalenderjaar aanhouden, kan een afwijkend boekjaar soms voordelen bieden, bijvoorbeeld voor een gunstiger belastingtarief of meer tijd voor verliesverrekening en herinvesteringen.
Preferente aandelen: controleer je statuten
De regels rond preferente aandelen zijn per 1 januari 2026 verruimd. Dit kan met name bij bedrijfsopvolging en de toepassing van de bedrijfsopvolgingsregeling (BOR) leiden tot een hogere belastingdruk. Het is cruciaal om nog dit jaar te controleren of je statuten aanpassingen behoeven.
- Kijk of je statuten letteraandelen met eigen reserves of voorrangsrechten bevatten en pas deze indien nodig vóór 1 januari 2027 aan.
- Trek dividend- en agioreserves gelijk om te voorkomen dat aandelen als preferent worden aangemerkt.
- Let ook op de bezits- en voortzettingseis; wijzigingen in reserves kunnen de bezitsperiode opnieuw laten beginnen.
Leg alle mutaties zorgvuldig vast; er is geen overgangsrecht, de nieuwe regels gelden direct.
Verzekeringen onder de loep
Het einde van het jaar is een uitgelezen moment om je bedrijfsverzekeringen te evalueren. Zijn er in 2026 veranderingen geweest in je bedrijfsvoering, zoals een verbouwing, een nieuw assortiment, een andere bedrijfsgrootte of een hogere omzet? Controleer dan of je polissen en voorwaarden nog aansluiten bij de huidige situatie. Zo voorkom je problemen bij schade, zoals onderdekking of een lagere uitkering dan verwacht.
Btw-zaken en investeringen
Btw-correcties en suppletie
Zorg ervoor dat je laatste btw-aangifte over 2026 volledig en correct is. Denk hierbij aan correcties voor privégebruik van bedrijfsmiddelen zoals telefoon, gas, water, elektra of de auto van de zaak. Ontdek je na de aangifte nog een fout? Dien dan vóór 1 april 2027 een btw-suppletie in om heffingsrente te voorkomen. Wil je in of uit de kleineondernemersregeling (KOR) per 2027? Regel dit dan uiterlijk 4 weken voor het nieuwe aangiftetijdvak.
Correctie privégebruik auto van de zaak
Vergeet niet de correctie voor privégebruik van de auto van de zaak in je laatste btw-aangifte van 2026 mee te nemen. Meestal bedraagt dit 2,7% van de cataloguswaarde. Houd je een sluitende kilometeradministratie bij en rijd je aantoonbaar minder privé, dan mag je een lagere correctie toepassen. Voor margeauto’s of auto’s die al langer dan vier jaar in gebruik zijn, geldt bovendien een lagere correctie van 1,5%.
Slim investeren of uitstellen?
Overweeg zorgvuldig of een investering nog in 2026 loont. Je kunt mogelijk gebruikmaken van investeringsaftrekregelingen zoals de Kleinschaligheidsinvesteringsaftrek (KIA), Milieu-investeringsaftrek (MIA) of Energie-investeringsaftrek (EIA). Let op: bij verkoop van een bedrijfsmiddel waarvoor je eerder aftrek kreeg, kan een desinvesteringsbijtelling van toepassing zijn. In dat geval is het soms verstandiger om de investering uit te stellen tot januari 2027. Heb je een investering gedaan maar nog niet betaald? Zorg dan dat je dit jaar minimaal het bedrag van de aftrek overmaakt om het fiscale voordeel niet te verschuiven.
Winst sturen en voorzieningen vormen
Verwacht je verlies over 2026? Overweeg dan om je voorlopige aanslag op nihil te zetten en volgend jaar verliesverrekening aan te vragen. Dit behoudt liquiditeit in je onderneming. Kijk ook of je een voorziening kunt vormen voor bijvoorbeeld groot onderhoud of dubieuze debiteuren; dit verlaagt direct je winst en daarmee je belasting. Soms is het afwaarderen van een vordering, waarvan de betaling onzeker is, een optie die belasting scheelt.
Elektrische auto van de zaak
De bijtelling voor elektrische auto’s is in 2026 verder gestegen naar 22%. Als je een elektrische auto nog in 2025 in gebruik hebt genomen, profiteer je vijf jaar van het lagere tarief van 17% tot € 30.000. Dit illustreert het belang van tijdige beslissingen bij investeringen.
Personeelsbeleid en loonadministratie
Ook voor je werknemers is het einde van het jaar een moment om terug te kijken en vooruit te plannen. Een goed personeelsbeleid draagt bij aan een gezonde bedrijfscultuur en voorkomt problemen.
Belangrijke wijzigingen voor personeel in 2027
Hoewel de jaarwisseling van 2026 naar 2027 minder ingrijpende wetswijzigingen met zich meebrengt dan voorgaande jaren, zijn er toch enkele belangrijke punten:
- Het minimumuurloon stijgt per 1 januari 2027 verder.
- De onbelaste thuiswerkvergoeding stijgt waarschijnlijk.
- De bijtelling voor elektrische auto’s blijft 22%.
- De RVU-regeling (Regeling Vervroegde Uittreding) blijft bestaan, maar de heffing op hogere uitkeringen kan verder stijgen.
Personeelsdossiers actualiseren
Gebruik de laatste weken van het jaar om personeelsdossiers op te schonen. Je mag gegevens niet langer bewaren dan noodzakelijk. Loonadministratie bewaar je 7 jaar, ID-bewijzen 5 jaar. Verwijder verouderde of niet-relevante documenten om te voldoen aan de AVG en je administratie overzichtelijk te houden.
Vakantiedagen en communicatie
Informeer je personeel over de houdbaarheid van vakantiedagen. Wettelijke vakantiedagen uit 2026 vervallen op 1 juli 2027. Bovenwettelijke dagen uit 2021 vervallen per 1 januari 2027. Actieve communicatie hierover voorkomt dat medewerkers hun recht behouden als je hen niet tijdig informeert.
Pensioen, loonbeleid en WKR
Neem contact op met je pensioenuitvoerder over eventuele wijzigingen in premies of opbouw. Communiceer deze duidelijk naar je personeel. Controleer ook je personeelshandboek en pas regelingen aan waar nodig, zoals thuiswerkvergoedingen of mobiliteitsbeleid. Controleer de beschikking Werkhervattingskas (Whk) voor 2027; een incorrecte berekening kan leiden tot onnodige kosten. Dien de laatste aangifte loonheffingen over december uiterlijk 31 januari 2027 in en controleer of loonkostenvoordelen (LKV) correct zijn toegepast. Heb je nog ruimte binnen de werkkostenregeling (WKR)? Dan kun je tot een bepaald bedrag belastingvrij een extraatje geven aan je werknemers. Een kerstborrel op kantoor valt onder de nihilwaardering en telt niet mee voor de vrije ruimte.
Auto’s en mobiliteit
Gebruik je zakelijke auto’s? Controleer of alle verklaringen voor privégebruik aanwezig zijn om correcties van de Belastingdienst te voorkomen. Voor bestelauto’s die door meerdere medewerkers worden gebruikt en waarbij privégebruik niet individueel is vast te stellen, geldt een vaste eindheffing per bestelauto per jaar. Herzien van afspraken met medewerkers kan hierbij verstandig zijn. Houd rekening met de aangekondigde ‘strafheffing’ (pseudo-eindheffing) voor fossiele bedrijfsauto’s die vanaf 1 januari 2027 voor het eerst ter beschikking worden gesteld. Vroegtijdig verduurzamen van je wagenpark kan aanzienlijke kosten besparen.
Fiscale en juridische aandachtspunten voor dga’s en b.v.’s
Gebruikelijk loon en inkomstenbelasting
Als directeur-grootaandeelhouder (DGA) bedraagt het gebruikelijk loon in 2027 minimaal € 60.000 (een stijging ten opzichte van 2026). Wil je dit bedrag lager vaststellen? Zorg dan voor een gedegen onderbouwing. Kostenvergoedingen, zoals maaltijd- of reiskostenvergoedingen, mag je aftrekken van het gebruikelijk loon. Dit verlaagt je loongrondslag en daarmee de belasting in box 1.
Dividenduitkering en Wet excessief lenen
Overweeg of een dividenduitkering aantrekkelijk is; dit is vaak voordeliger dan extra salaris. Voer altijd een uitkeringstoets uit om aansprakelijkheid te voorkomen. Heb je een schuld van meer dan € 700.000 bij je eigen B.V. (het bedrag is in 2026 verder verhoogd)? De Wet excessief lenen schrijft voor dat het meerdere belast wordt in box 2. Zorg dat je dit vóór 31 december 2026 aflost of herfinanciert.
Vennootschapsbelasting (VpB)
De Belastingdienst rekent een forse rente van 9% over de vennootschapsbelasting. Controleer daarom tijdig of je voorlopige aanslag voor 2026 nog klopt. Verwacht je een hogere winst? Vraag dan zo snel mogelijk een nieuwe voorlopige aanslag aan. Doe je dit vóór 1 mei 2027, dan voorkom je belastingrente. Ook wanneer je de definitieve VpB-aangifte vóór 1 juni 2027 indient en deze niet hoeft te worden aangepast, blijft rente achterwege.
Fiscale eenheid en giftenaftrek
Controleer of de beperking op renteaftrek binnen een fiscale eenheid voor jou van toepassing is. Soms is het gunstiger om geen fiscale eenheid te vormen, zodat elke B.V. de drempel afzonderlijk kan benutten. In andere gevallen kan samenvoegen juist belastingvoordeel opleveren. Overweeg ook om de fiscale eenheid te verbreken als winsten tot € 200.000 onder het lage tarief van 19% vallen. Benut de giftenaftrek in de vennootschapsbelasting nog dit jaar: giften aan een ANBI zijn aftrekbaar tot 50% van de winst, met een maximum van € 100.000.
Versterk je inkoopstrategie
Een efficiënte inkoopstrategie kan je bedrijf veel geld besparen. Kijk kritisch naar je uitgaven voor grondstoffen, verpakkingen en diensten. Door strategische sourcing, marktinzichten en goed contractbeheer kun je aanzienlijke inkoopvoordelen realiseren. Dit draagt direct bij aan een gezondere winstmarge en een sterkere financiële positie voor 2027.
