Afval als bouwmateriaal: een nieuwe realiteit
Stel je voor: je droomhuis, gebouwd van wat ooit in de grijze afvalzak verdween. Wat klinkt als sciencefiction, is de ambitieuze missie van Tom van Soest en Ward Massa, de drijvende krachten achter StoneCycling. Samen met afvalverwerker AVR maken zij van afval een waardevolle grondstof voor de bouwsector, een cruciale stap richting een volledig circulaire economie in 2026.
De geboorte van de wastebasedbrick®
Het idee voor StoneCycling ontstond na de economische crisis, toen oprichter Tom van Soest zag hoeveel waardevol bouwmateriaal tot sloopafval werd gereduceerd. Jaarlijks komt er zo’n 25 miljoen ton aan sloopafval vrij in Nederland, bestaande uit glas, beton, steenwol en keramiek. Dit materiaal werd traditioneel ‘gedowncycled’ tot bijvoorbeeld wegfunderingen, een proces waarbij de waarde van het materiaal afneemt. StoneCycling wilde hier verandering in brengen en iets werkelijk moois creëren.
Met behulp van innovatieve technieken en de middelen van grote Nederlandse bedrijven, slaagden zij erin de eerste ‘WasteBasedBricks®’ te produceren. Deze unieke bakstenen, waarin je soms nog stukjes glas, toiletpot of dakpan kunt herkennen, zijn nu de basis voor architectonische hoogstandjes. Weg met de standaard rode baksteen, en hallo tegen tinten als ‘nougat’, ‘truffel’ en ‘zwarte peper’.
Avr: een krachtige partner in circulariteit
In hun zoektocht naar schaalbare en kwalitatief constante afvalstromen, kwam StoneCycling in contact met AVR. Deze Rotterdamse afvalverwerker is een reus op het gebied van afvalbeheer, die jaarlijks zo’n 2,4 miljoen ton restafval omzet in energie en grondstoffen. Jeanine van de Grootevheen, manager marketing en gemeenten bij AVR, benadrukt dat AVR altijd zoekt naar nieuwe en betere toepassingen voor reststromen, zoals bodemas – het product dat overblijft na verbranding van afval.
Hoewel StoneCycling met zijn kleine team van vier fulltimers en twee parttimers een atypische partner lijkt voor een bedrijf van de omvang van AVR (450 medewerkers), bleek de samenwerking een gouden greep. Jeanine: “StoneCycling beschikt over de onderzoekscapaciteit die wij missen. Ze zijn jong, flexibel en denken buiten de gebaande paden. Het is ongelooflijk hoe uit die smerige afvalbergen zo’n prachtige steen kan ontstaan.”
Innovatie in de bouw: meer dan alleen volume
De bouwsector staat bekend om zijn complexiteit en lange doorlooptijden. Veiligheid en duurzaamheid zijn topprioriteiten, en materialen moeten decennialang meegaan. Dit maakt het voor projectontwikkelaars vaak lastig om af te stappen van vertrouwde materialen. Toch bewijst StoneCycling dat het kan.
“Natuurlijk kunnen we niet zomaar elk vervuild stuk afval gebruiken,” legt Ward uit. “We testen constant hoe het materiaal reageert op verschillende omgevingsfactoren, zoals het zeeklimaat van Rotterdam of de hitte in New York.” Het bedrijf werkt hiervoor samen met Renewi (voorheen Van Gansewinkel) die bodemas reinigt, metalen terugwint en giftige stoffen verwijdert. Op deze manier worden alle schakels in de keten betrokken om tot een hoogwaardig eindproduct te komen.
Ward Massa benadrukt dat het verhaal achter de WasteBasedBricks® minstens zo belangrijk is als de geproduceerde volumes. “Een iconisch gebouw op een prominente locatie, gebouwd met onze bakstenen, heeft een enorme impact. Er wordt over geschreven, en dat inspireert anderen om ook duurzame keuzes te maken.”
De toekomst van circulair bouwen in 2026
De tijdgeest is StoneCycling gunstig gezind. De vraag naar duurzame materialen groeit, aangewakkerd door zowel architecten als de overheid. De ambities reiken ver: er wordt gewerkt aan een ‘huisvuilsteen’ die daadwerkelijk in grootschalige bouwprojecten kan worden toegepast.
AVR heeft al de eerste WasteBasedBricks® geïnvesteerd in een nieuwe expositieruimte, volledig opgetrokken uit gerecyclede materialen, van vloer tot lambrisering. Dit toont bezoekers de mogelijkheden om de afvalberg te verkleinen. De volgende stap is het vinden van architecten en projectontwikkelaars die geloven in deze visie en samen willen bouwen aan een duurzame toekomst. Zoals Jeanine van de Grootevheen treffend zegt: “Het is ongelooflijk hoe uit onze grijze wereld van smerige en zwarte afvalbergen zo’n onwijs mooie steen kan ontstaan.”
