Van de andes naar nederland: een unieke samenwerking
In de stoffige hooglanden van Ecuador, in een kleine werkplaats, worden met zorg en toewijding de mooiste hangmatten geweven. Deze ambachtelijke producten vinden hun weg naar Nederland dankzij een bijzondere samenwerking tussen Rafael, een inheemse wever, en Onno Heerma van Voss, een Nederlandse ondernemer. Hun verhaal illustreert de complexiteit en de voldoening van internationaal zakendoen, vooral in een land als Ecuador in 2026.
Een blik achter de schermen bij de weverij van rafael
Wanneer Onno de werkplaats van zijn zakenpartner Rafael Tabi bezoekt, valt hem de ogenschijnlijke chaos op. Klossen garen in alle denkbare kleuren, oude en nieuwe weefgetouwen, en gereedschap vullen de kleine loods in de Andes. Overal hangen stofpluizen en de machines zijn bedekt met een fijne laag stof. Toch is Onno vol bewondering: “Het is ongelooflijk dat hij in deze omgeving de meest perfecte hangmatten creëert”, zegt hij, terwijl hij een hand over een kleurrijke, onafgemaakte mat laat glijden. “Altijd vlekkeloos en met een prachtige afwerking.”
Hoewel ze al vier jaar succesvol samenwerken, is dit Onno’s eerste bezoek aan de weverij. De weg naar Rafaels loods en zijn bescheiden stenen huis, gelegen nabij zijn eigen groentetuinen in het dorp Cotacachi, is hobbelig en vol keien.
Ondernemen in een andere cultuur: vertrouwen en flexibiliteit
“Nu zie je hoe mijn werk eruitziet”, grapt Rafael, wiens lange paardenstaart onder zijn zwarte hoed vandaan komt. Het geluid van de weefmachine overstemt het getik van de regen. Rafael, gekleed in de traditionele witte broek en sandalen, ademt de lokale cultuur. Onno erkent de uitdagingen: “Ik kan soms klagen over late leveringen, maar ik besef dat planning in Ecuador lastig is. Stroomuitval of een defecte machine komen vaak voor, en onderdelen zijn niet altijd direct beschikbaar.”
Naya nayon: een brug tussen culturen
Rafael Tabi begon ooit met het weven van truien en tapijten, maar focust zich nu voornamelijk op hangmatten. Het merendeel hiervan belandt via Naya Nayon in Nederland. Rafael werkt zelfstandig; zijn zonen helpen af en toe mee. Onno Heerma van Voss richtte Naya Nayon in 2000 op. Naast hangmatten importeert zijn bedrijf ook beeldjes en kralen gemaakt van de tagua-noot, een ivoorachtig materiaal afkomstig van een palmboom aan de kust. Onno verkocht al tien jaar hangmatten toen Rafael vier jaar geleden met zijn zelfgeweven producten bij hem aanklopte in Quito.
“Ik had via via gehoord dat een Nederlander hangmatten kocht”, vertelt Rafael. Onno voegt eraan toe: “En ik was op zoek naar een nieuwe wever.” Onno plaatste direct een bestelling, vanuit zijn filosofie: “Als je wilt weten of iemand te vertrouwen is, vertrouw hem dan. Plaats een bestelling en je zult zien of hij levert.” Twee weken later leverde Rafael de eerste, perfect afgewerkte partij.
De complexiteit van zakendoen met inheemse ambachtslieden
Ondernemen in Ecuador is niet eenvoudig, weet Onno, die in 1999 verliefd werd op het Andesgebergte en later op zijn Ecuadoraanse vrouw. Het weven van hangmatten is van oudsher een inheemse bezigheid. “Indianen zijn vaak zakelijk, direct en wantrouwend. Ze vragen soms om 100% aanbetaling, wat ik niet logisch vind. Of ze leveren te laat zonder te communiceren. ‘Alleen de knoopjes nog’, hoor je dan, en dat kan maanden duren.”
“Werken met een Nederlander of een Ecuadoraan maakt niets uit. Jullie klagen allemaal als ik een fout maak”, zegt Rafael met een glimlach. Onno prijst Rafael om zijn openheid en de kwaliteit van zijn producten. “Hij besteedt niets uit en doet alles zelf, in tegenstelling tot zijn concurrenten.”
Rafael bevestigt: “Het is hard werken.” Hij leerde het vak op het houten weefgetouw van zijn peetvader en begint zijn werkdag om 3 uur ’s ochtends, vaak tot 22 uur. Zijn zonen helpen af en toe mee. Op de vraag of het zijn passie is, antwoordt Rafael nuchter: “Nee, dankzij het weven hebben we een inkomen en kunnen we eten.” En, niet onbelangrijk, al zijn tien kinderen kunnen naar school.
Prijsonderhandelingen en de toekomst van de hangmattenmarkt
Rafael, die ook andere klanten heeft, merkt op dat er weinig verschil is tussen werken met Nederlanders of Ecuadoranen. “Jullie klagen allemaal als ik een fout maak.” Met een knipoog voegt hij eraan toe: “Jij betaalt wel minder.” Onno reageert daarop: “Ja, maar ik neem ook veel meer van je af.” Regelmatig onderhandelen ze over de prijs, waarbij Onno veruit de belangrijkste afnemer is. De hangmatten die nu in Rafaels loods worden geweven, zijn bestemd voor Naya Nayon, Onno’s bedrijf in Quito, waar alles netjes wordt opgeslagen.
De toekomst van de hangmattenmarkt is onzeker. De concurrentie is groot, niet alleen vanuit Colombia, Mexico en Brazilië, maar vooral vanuit China. Onno legt uit: “Zij verkopen een mat voor mijn kostprijs.” Veel wevers stoppen ermee, maar Rafael is vastberaden. Hij wil investeren in een modern weefgetouw, mogelijk met steun van Onno. De volgende lading babyhangmatten is dinsdag klaar. Onno checkt dit nog even voordat hij in zijn trouwe, vijfentwintig jaar oude Volvo stapt. “Moet lukken”, antwoordt Rafael. Onno besluit: “En ik vertrouw erop dat hij ze levert.”
Onderweg terug naar Quito reflecteert Onno: “Het is uitdagend, maar uiteindelijk erg bevredigend om hier een bedrijf te runnen. Het contact met de mensen is goed, en ik waardeer hun vakmanschap. Het klinkt misschien sentimenteel, maar dit is dankbaar werk. Samen creëren we iets moois waar we trots op kunnen zijn.”
